Sakarya'daki yabancı nüfus, birbirinden oldukça farklı üç gruptan oluşur. İlk grup, Sakarya Üniversitesi başta olmak üzere ildeki üniversitelerde okuyan ve çoğunluğu Serdivan'da yaşayan uluslararası öğrencilerdir. İkinci grup, Sapanca Gölü çevresinde konut ve arazi edinen, çoğu Körfez ülkelerinden gelen yatırımcılar ve uzun süreli kalan turistlerdir. Üçüncü grup ise sanayi ve tarımda çalışan yabancı işçiler ile geçici koruma altındaki kişilerdir. Her grubun hukuki ihtiyacı farklıdır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Sakarya'da yaşayan ya da yatırım yapan yabancılara ikamet, çalışma, taşınmaz ve vatandaşlık süreçlerinde destek veriyoruz.
Uluslararası Öğrenciler ve Öğrenci İkameti
Türkiye'de ön lisans, lisans, yüksek lisans veya doktora eğitimi alan yabancılar öğrenci ikamet izni alır. İzin, öğrenim süresiyle sınırlıdır ve her yıl öğrenci belgesiyle yenilenmesi gerekebilir. Kaydın silinmesi, uzun süreli devamsızlık ya da mezuniyet sonrasında izin sona erer; bu aşamada kısa dönem ikamet ya da çalışma iznine geçiş yapılmazsa yabancının kaçak duruma düşme riski doğar. Sakarya'da sık karşılaştığımız bir durum, mezun olduktan sonra ilde bir firmada çalışmak isteyen öğrencinin izin türü değişikliğini zamanında yapmamasıdır. Öğrencilerin haftalık çalışma saatleri ve çalışma izni koşulları da ayrıca değerlendirilmelidir.
Sapanca ve Yabancıların Taşınmaz Edinimi
Yabancı gerçek kişiler, kanundaki sınırlamalar çerçevesinde Türkiye'de taşınmaz edinebilir. Askeri yasak bölgeler ve güvenlik bölgeleri dışında kalan alanlarda satış yapılabilir; yabancıların edinebileceği toplam alan ve bir ilçedeki özel mülkiyete konu alanın belirli bir oranını aşmama kuralları vardır. Sapanca'da yaşanan uyuşmazlıkların önemli kısmı, yabancı alıcıya tarım arazisi niteliğindeki hisseli parsellerin villa arsası gibi satılması, ruhsatsız yapıların pazarlanması ve tercüme edilmeyen ya da eksik tercüme edilen sözleşmelerle ilgilidir. Tapu işlemlerinde yeminli tercüman bulunması zorunludur; satın alma öncesinde imar durumu ve yapı ruhsatı mutlaka kontrol edilmelidir. Taşınmaz edinimi, belirli şartlarla kısa dönem ikamet izni ya da yatırım yoluyla vatandaşlık başvurusuna dayanak olabilir; bu seçeneklerde güncel değer eşikleri ve değerleme raporu şartları başvurudan önce teyit edilmelidir.
Çalışma İzni ve Yabancı İşçiler
Sakarya'daki sanayi işletmelerinde ve tarım alanlarında çalışan yabancıların çalışma izni olmadan çalıştırılması, hem işveren hem de çalışan için idari para cezasına yol açar. Çalışma izni başvurusu kural olarak işveren tarafından yapılır. Fındık hasadı gibi mevsimlik tarım işlerinde yabancıların çalışmasına ilişkin ayrı izin kuralları bulunabileceğinden, işe başlamadan önce güncel düzenleme kontrol edilmelidir. Geçici koruma altındaki kişilerin çalışması ise kendine özgü izin kurallarına tabidir.
Sınır Dışı Etme ve İdari Gözetim
İkamet izni olmadan kalan, izin koşullarını ihlal eden ya da kamu düzeni bakımından tehdit oluşturduğu değerlendirilen yabancılar hakkında sınır dışı etme kararı verilebilir. Bu karara karşı tebliğden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine dava açılabilir; Sakarya'da verilen kararlar için Sakarya İdare Mahkemeleri gündeme gelir. İdari gözetim kararına karşı ise sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir. Süreler kısa olduğu için kararın tebliğ edildiği anda hukuki yardım almak önemlidir. Türkiye'de ailesi, çocuğu ya da uzun süreli ikameti olan yabancılar için aile birliği ve özel hayatın korunması ilkeleri de dava sırasında ileri sürülebilir.
Vatandaşlık Başvuruları
Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evli olan ve evliliğini sürdüren yabancılar evlilik yoluyla vatandaşlık başvurusunda bulunabilir. Uzun süreli ikamet, yatırım ve istisnai yollar da kanunda düzenlenmiştir. Başvurunun reddine karşı da idari yargı yolu açıktır.
Geçici Koruma Altındaki Kişiler
Sakarya'da, sayıları büyük sınır illerindeki kadar olmasa da geçici koruma statüsünde yaşayan Suriyeliler bulunur. Bu kişilerin kayıtlı oldukları il dışında yaşaması ya da çalışması, izin alınmadıkça sorun yaratabilir; adres değişikliklerinin Göç İdaresi il müdürlüğüne bildirilmesi gerekir. Çocukların okul kaydı, evlilik ve doğumların nüfusa tescili, iş kazası ya da trafik kazası nedeniyle tazminat talepleri gibi konularda geçici koruma altındaki kişiler de Türk mahkemelerine başvurabilir. Kimlik belgesinin süresinin dolması ya da kaydın pasife alınması, sağlık ve eğitim hizmetlerine erişimi de etkileyebileceğinden durum zaman kaybetmeden incelenmelidir.
Sık Sorulan Sorular
İkamet iznimin süresi doldu, ne yapmalıyım?
Uzatma başvurusu izin süresi dolmadan yapılmalıdır. Süre geçmişse çıkışta idari para cezası ve giriş yasağı riski doğabileceğinden, durum vakit kaybetmeden değerlendirilmelidir.
Sapanca'da aldığım arsaya ev yapabilir miyim?
Bu, parselin imar durumuna ve niteliğine bağlıdır. Tarım arazisi niteliğindeki parsellerde konut yapımı ciddi şekilde sınırlıdır.
Öğrenciyim; mezuniyetten sonra Sakarya'da kalabilir miyim?
Öğrenci ikameti mezuniyetle sona erdiğinden, kalış amacına uygun yeni bir izin türüne süresinde başvurulması gerekir. Çalışma teklifi varsa işverenin çalışma izni başvurusu yapması gündeme gelir.
Sakarya'da ikamet, çalışma, taşınmaz veya vatandaşlık sürecinizle ilgili değerlendirme isterseniz Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır.
