Osmaniye'de bir hasta çoğu zaman tedavisinin bir bölümünü ilde, bir bölümünü komşu illerde görür. İl merkezindeki ve büyük ilçelerdeki devlet hastaneleri, aile hekimlikleri ve özel sağlık kuruluşları ilk başvuru noktalarıdır; ileri tetkik veya ameliyat gerektiren durumlarda Adana'daki büyük hastanelere sevk sık görülür. Bu dağınık tedavi zinciri, bir tıbbi hata iddiasında sorumluluğun hangi kurumda, hangi aşamada doğduğunu belirlemeyi zorlaştırır. 6 Şubat 2023 depremlerinin ardından hasarlı binalardan tahliye edilen birimler, geçici hizmet alanları ve artan hasta yükü de bu dönemin dosyalarına ayrı bir boyut kattı. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Osmaniye'de hastalar ve yakınları adına tazminat süreçlerinde, sağlık çalışanları adına ise savunma süreçlerinde destek veriyoruz.
Kamu Hastanesi mi, Özel Hastane mi? Yargı Yolu Buna Göre Değişir
Sağlık hukukunda ilk ve en kritik soru, davanın kime karşı ve hangi mahkemede açılacağıdır. Devlet hastanesinde veya başka bir kamu sağlık kuruluşunda yaşanan zararlarda tazminat, doğrudan hekime değil idareye karşı istenir; bu dava tam yargı davasıdır ve Osmaniye'deki olaylar bakımından Osmaniye İdare Mahkemesi'nde görülür. Dava açmadan önce idareye başvurulması, başvurunun reddi veya cevapsız kalması hâlinde ise kanuni süre içinde dava açılması gerekir. İdareye başvuru, zararlı eylemin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde eylemden itibaren beş yıl içinde yapılmalıdır.
Özel hastane, özel muayenehane veya özel klinikte yaşanan zararlarda ise adli yargı yolu izlenir. Yargıtay uygulamasında hasta ile özel sağlık kuruluşu arasındaki ilişki çoğu durumda tüketici işlemi sayıldığından bu davalar tüketici mahkemesinde görülür; Osmaniye Adliyesi'nde tüketici mahkemesi bulunur. Tüketici uyuşmazlıklarında dava açmadan önce arabuluculuk aranması gibi ön şartlar da dosyanın tutarına göre ayrıca kontrol edilmelidir.
Tıbbi Hata Nasıl İspatlanır?
Her olumsuz tedavi sonucu tıbbi hata değildir. Hukuken sorgulanan, hekimin ve sağlık kuruluşunun tıp biliminin kabul ettiği özen ve standartlara uygun davranıp davranmadığıdır. Bu nedenle davaların merkezinde bilirkişi raporu bulunur; Adli Tıp Kurumu veya üniversite hastanelerinden oluşturulan heyetler tedavinin standartlara uygunluğunu değerlendirir. Hastanın elinde bulunması gereken belgeler şunlardır:
- Epikriz raporu, ameliyat notları, hemşire gözlem kayıtları ve tahlil sonuçları,
- İmzalanan onam formları ve tedavi öncesinde verilen bilgilendirme belgeleri,
- Sevk belgeleri, ambulans ve acil servis kayıtları; Osmaniye'den Adana'ya ya da başka bir ile yapılan sevklerde sevk saatleri,
- Sonraki tedavi masrafları, iş göremezlik raporları ve gelir kaybını gösteren kayıtlar.
Hasta, kendisine ait tıbbi kayıtların bir örneğini hastaneden isteme hakkına sahiptir; kayıtların eksik verilmesi veya sonradan değiştirildiği şüphesi de ayrıca değerlendirilir.
Aydınlatılmış Onam ve Hasta Hakları
Bir müdahale tıbben doğru yapılmış olsa bile, hasta riskler, alternatif yöntemler ve olası sonuçlar hakkında yeterince bilgilendirilmemişse hukuka aykırılık gündeme gelebilir. Acil olmayan ameliyatlarda, doğum müdahalelerinde ve estetik işlemlerde bu konu özellikle önem taşır. Formun yalnızca imzalatılmış olması yetmez; hastanın anlayabileceği bir dille ve karar vermesine yetecek süre önce bilgilendirildiği ortaya konmalıdır. Hasta hakları ihlallerinde hastane bünyesindeki hasta hakları birimine başvuru da bir ilk adım olarak değerlendirilebilir.
Sağlık Çalışanları İçin: Ceza ve Disiplin Süreçleri
Osmaniye'de görev yapan hekimler, hemşireler ve diğer sağlık çalışanları da bir hasta şikâyetiyle taksirle yaralama veya öldürme soruşturmasının tarafı olabilir. Kamu görevlisi sağlık personeli hakkında soruşturma yapılması bazı durumlarda izin usulüne tabidir ve bu aşama ayrıca takip edilmelidir. Hekimlere yönelik tazminat talepleri kamu kurumlarında idareye yöneltilir; idare ödediği tazminatı ağır kusur hâlinde personele rücu edebilir. Hekimlerin zorunlu mesleki sorumluluk sigortası da bu süreçte önem taşır. Sağlık çalışanına karşı işlenen şiddet ve hakaret suçlarında ise çalışanın katılan sıfatıyla dosyaya dahil olması mümkündür.
Kırsaldan Hastaneye: Süre ve Ulaşım Sorunları
Hasanbeyli'nin dağ köylerinden, Sumbas'ın yüksek kesimlerinden ya da Kadirli ve Düziçi'nin uzak mahallelerinden acil servise ulaşım süresi, bazı dosyalarda tartışmanın parçası olur. Ambulansın geç gelmesi, sevk kararının gecikmesi ya da hastanın uygun donanıma sahip bir merkeze zamanında nakledilmemesi hizmet kusuru iddiasına dayanak olabilir. Bu tür iddialarda 112 kayıtları ve hastaneler arası yazışmalar zaman çizelgesinin kurulmasında belirleyicidir.
Sorular
Devlet hastanesindeki hekime doğrudan dava açabilir miyim?
Kamu görevlisi hekimin görevi sırasında verdiği zararlar için dava idareye karşı açılır. Ceza şikâyeti ise ayrı bir yoldur ve kendi kurallarına tabidir.
Özel hastanedeki ameliyattan sonra şikâyetlerim sürüyor; ne yapmalıyım?
Tüm tıbbi kayıtlarınızı isteyin ve başka bir hekimden değerlendirme alın. Hukuki yol, kayıtlar ve bağımsız görüş birlikte incelendikten sonra belirlenmelidir.
Osmaniye'de bir tedavi sürecinde zarar gördüğünüzü düşünüyorsanız ya da sağlık çalışanı olarak bir soruşturmayla karşılaştıysanız, Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçerek dosyanızı birlikte değerlendirebilirsiniz.