Defne'de miras, şehir ile kırın kesiştiği bir alanda şekillenir. Sümerler ve Armutlu'daki apartman daireleri, Harbiye'deki tesisler ve Hıdırbey ile diğer kırsal mahallelerdeki bahçeler ve zeytinlikler, aynı ailenin terekesinde yan yana bulunabilir. 6 Şubat ve 20 Şubat 2023 depremleri, Defne'de de pek çok ailenin yakınlarını kaybetmesine yol açtı. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Defne'deki ailelerin miras süreçlerinde özen ve sabırla yanlarında oluyoruz.
Defne'de Miras İşleri Nereye Götürülür?
Defne'de ayrı bir adliye bulunmadığından, mirasçılık belgesi, mirasın reddi, tereke tespiti ve ortaklığın giderilmesi gibi işler Antakya'daki Hatay Adliyesi'nde, sulh hukuk mahkemelerinde görülür. Mirasçılık belgesi notere başvurularak da alınabilir. Tenkis, muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve vasiyetnamenin iptali davaları ise yine Hatay Adliyesi'ndeki asliye hukuk mahkemelerinin görevindedir.
Depremin Ardından Mirasçılık Sırası
Depremde birden fazla aile bireyini kaybeden ailelerde, kimin önce öldüğü ispat edilemiyorsa hepsinin birlikte öldüğü kabul edilir. Birlikte ölen kişiler birbirine mirasçı olamaz. Bu kural mirasın hangi yakınlara geçeceğini doğrudan etkiler. Cesedi bulunamayan yakınlar için ise ölüm karinesi ya da gaiplik yoluyla ölüm kaydı yapılması gerekir; bu kayıt olmadan mirasçılık belgesi düzenlenemez.
Mirasın Reddi İçin Üç Ay
Yasal mirasçılar, ölümü öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine başvurarak mirası reddedebilir. Defne'de bir işyerini ya da tesisi depremde kaybeden mirasbırakanın kredi ve ticari borçları mirasçılara geçebileceğinden, ret kararı terekenin tam listesi çıkarıldıktan sonra verilmelidir. Ölüm tarihinde tereke açıkça borca batıksa, miras reddedilmiş sayılır ve bunun tespiti için süreye bağlı olmaksızın dava açılabilir.
Bahçeler, Zeytinlikler ve Hisseli Tapular
Defne'nin kırsal mahallelerindeki bahçe ve zeytinlikler çoğu zaman kuşaklar boyu intikal yapılmadan el değiştirmiştir. Bu taşınmazlarda sık karşılaşılan sorunlar şunlardır:
- Tapuda hâlâ dede ya da büyük dede adına kayıtlı taşınmazlarda intikal yapılması,
- Bir mirasçının bahçeyi yıllardır tek başına işlemesi ve diğerlerinin hak talepleri,
- Tarım arazilerinin asgari parsel büyüklüğünün altına bölünememesi,
- Bahçede mirasçılardan biri tarafından yapılan izinsiz yapılar.
Mirasçılar anlaşamazsa ortaklığın giderilmesi davası açılır. Tarım arazileri için bu dava çoğu zaman satış yoluyla sonuçlanır; satıştan önce mirasçılar arasında paylaşım ya da birbirinin payını satın alma seçenekleri değerlendirilebilir.
Harbiye'deki İşletmelerin Mirası
Harbiye'de bir lokanta ya da tesis işleten kişinin vefatı, mirasçılar için işletmenin geleceğini de gündeme getirir. İşletme bir şirket aracılığıyla yürütülüyorsa paylar mirasçılara geçer; şahıs işletmesiyse işletmenin malvarlığı ve borçları terekenin parçasıdır. İşletmenin bulunduğu yer kiralıksa, kiracının ölümü hâlinde mirasçılar kira sözleşmesini yasal fesih bildirim süresine uyarak sona erdirebilir ya da devam ettirebilir. İşletmeye ait ruhsat, marka ve tabela adı gibi değerler de paylaşımda dikkate alınmalıdır. Mirasçılardan biri işletmeyi tek başına sürdürmek istiyorsa, diğer mirasçıların paylarını devralması için yazılı bir anlaşma yapılması önerilir.
Defne'den Sorular
Babamın bahçesi dedem adına kayıtlı; ne yapmamız gerekiyor?
Önce dedenizin ve babanızın mirasçılık belgeleri alınmalı, ardından intikal işlemi yapılmalıdır. Paydaşlar arasında anlaşma varsa paylaşım tapuda yapılabilir; yoksa ortaklığın giderilmesi davası açılır.
Defne'deki miras meselenizi ilk görüşmede, tapu kayıtları ve nüfus belgelerinizle birlikte ele alalım.
