Finike'de bir aileden kalan miras, çoğu zaman portakal bahçesi, köyde bir ev ve son yıllarda değeri hızla artmış bir sahil arazisinden oluşur. Bahçenin yıllık geliri, arazinin satış değeri ve mirasçıların bir kısmının uzun zamandır Finike dışında yaşaması, paylaşımı zorlaştıran üç temel etkendir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Finike'de taşınmazı bulunan mirasçılara, mirasçılık belgesinden ortaklığın giderilmesine kadar her aşamada destek veriyoruz; paylaşımı sağlığında düzenlemek isteyenlere de vasiyetname ve sözleşme seçenekleri konusunda yardımcı oluyoruz.
Sağlığında Plan Yapmak İsteyenler İçin
Bahçesini çocuklarından birinin işletmesini isteyen bir Finike'li üretici, bunu vasiyetname ile düzenleyebilir. Resmî vasiyetname noter veya sulh hâkimi önünde, el yazılı vasiyetname ise baştan sona mirasbırakanın el yazısıyla ve tarih ile imza içerecek şekilde yapılır. Bir mirasçı, karşılığında bir mal alarak mirastan feragat edebilir; mirastan feragat sözleşmesi resmî şekilde yapılmalıdır. Bütün bu düzenlemelerde saklı paylı mirasçıların haklarının gözetilmesi gerekir; aksi hâlde ölümden sonra tenkis davası gündeme gelir.
Ölümden Sonra İlk İşler
- Mirasçılık belgesi: Sulh hukuk mahkemesinden ya da noterden alınır.
- Vasiyetnamenin açılması: Bulunan vasiyetname, mirasbırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine teslim edilir ve mahkemece açılır.
- Borç araştırması: Banka, tarım kredisi ve vergi borçlarının araştırılması, mirasın reddi kararı için gereklidir.
- Bahçenin bakımı: Paylaşım beklerken bahçenin sulanması, ilaçlanması ve hasadı için mirasçılar arasında yazılı bir geçici düzen kurulması faydalıdır.
Mirası Reddetmek
Mirasbırakanın borçları malvarlığını aşıyorsa mirasçılar, ölümü ve mirasçılıklarını öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine beyanda bulunarak mirası reddedebilir. Reddeden mirasçının payı, kendisi mirasbırakandan önce ölmüş gibi, varsa kendi altsoyuna geçer; bu nedenle ret kararının aile içinde birlikte düşünülmesi gerekir.
Denkleştirme ve Ortaklığın Giderilmesi
Finike'de çok rastlanan bir durum, mirasbırakanın sağlığında çocuklarından birine ev yapması için arsa vermesi, diğerlerine ise bir şey vermemesidir. Kanun, altsoya yapılan bu tür kazandırmaların paylaşımda denkleştirmeye tabi olmasını öngörür; mirasbırakanın aksi yönde açık bir iradesi yoksa verilen değer mirasçının payından düşülür. Mirasçılar paylaşımda anlaşamazsa, arabulucuya başvurulduktan sonra sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açılır. Tarım arazilerinin asgari büyüklüğün altına bölünememesi nedeniyle bahçelerde çoğu zaman satış yoluna gidilir; ancak mirasçılardan birinin diğerlerinin payını satın alması gibi seçenekler dava açılmadan önce değerlendirilmelidir.
Bahçeyi Tek Bir Mirasçı İşletiyorsa
Paylaşım yıllarca yapılmadığında bahçeyi çoğu zaman Finike'de kalan mirasçı işletir; ürünü o satar, gübreyi, ilacı ve sulama masrafını o karşılar. Kente ya da yurt dışına yerleşmiş diğer mirasçılar ise geçen sezonların gelirinden pay isteyip isteyemeyeceklerini sorar. Kural olarak paydaşlar arasında kullanım bedeli, yani ecrimisil istenebilmesi için taşınmazı kullanan paydaşın diğerlerini kullanımdan men etmiş olması aranır; bu nedenle önce yazılı bir ihtarla kullanım ya da gelir payı talep edilmesi önemlidir. Bahçeyi işleten mirasçı da yaptığı zorunlu ve faydalı masrafları paylaşım sırasında ileri sürebilir. Marinada bağlı bir tekne de terekeye dahildir ve devri, kayıtlı olduğu sicildeki işlemlerle yapılır.
Yurt Dışındaki Mirasçılar
Mirasçılardan biri yurt dışında yaşıyorsa vekâletname konsoloslukta ya da apostil şerhli olarak düzenlenebilir. Türkiye'deki taşınmazlara uygulanacak miras hukuku Türk hukukudur. Bu kişilerin Finike'deki bahçeye ilişkin işlemleri, bir vekil aracılığıyla Türkiye'ye gelmeden yürütülebilir.
Finike'de bir miras paylaşımıyla ilgileniyor ya da sağlığınızda bir düzenleme yapmak istiyorsanız, durumunuzu ilk görüşmede birlikte ele alabiliriz. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır.
