Şarkışla'da miras dosyası çoğu zaman bir köy arazisiyle başlar. Dededen kalan tarlalar, kuşaklar boyunca bölünmüş hisseler, yıllardır tapuda intikal yapılmamış taşınmazlar ve mirasçıların İstanbul'dan Almanya'ya uzanan bir coğrafyaya dağılmış olması, ilçedeki miras uyuşmazlıklarının ortak özellikleridir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Şarkışla ve Altınyayla'daki taşınmazlara ilişkin miras süreçlerinde mirasçılara danışmanlık ve vekillik yapıyoruz.
Mirasçılık Belgesi ve İntikal
Mirasçılık belgesi noterden ya da sulh hukuk mahkemesinden alınabilir. Şarkışla'da yaşayan mirasçı ilçedeki mahkemeye başvurabilir; yurt dışında ya da başka bir şehirde yaşayan mirasçılar ise bulundukları yerdeki notere başvurabilir. Mirasbırakandan önce ölmüş çocukların mirasçılarının belirlenmesi, nüfus kayıtlarındaki isim farklılıkları ve gaiplik gibi durumlar, belgenin alınmasını zorlaştırabilir. Belge alındıktan sonra tapuda intikal yapılır; uzun yıllardır intikal yapılmamış arazilerde önceki ölümler için de belge zincirinin kurulması gerekir.
Hisseli Tarlada Ortaklığın Giderilmesi
Bir tarlada onlarca hissedar bulunması Şarkışla köylerinde nadir değildir. Mirasçılardan biri ortaklığın giderilmesi davası açarak paylı mülkiyetin sona erdirilmesini isteyebilir. Bu dava sulh hukuk mahkemesinde görülür ve dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Tarım arazilerinin bölünmesine ilişkin kurallar nedeniyle küçük parsellerin aynen taksimi çoğu zaman mümkün olmadığından, mahkeme satış yoluyla ortaklığın giderilmesine karar verebilir. Araziyi işlemeye devam etmek isteyen mirasçı için bu, diğer hissedarların paylarını satın almayı gündeme getirir.
Borçlu Bir Miras Varsa
Mirasbırakanın tarım kredisi, kooperatif borcu ya da kefalet borcu varsa, mirasçılar ölümü öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde mirası reddedebilir. Ret beyanı, mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesine yapılır; Şarkışla'da yaşamış bir kişi için bu mahkeme ilçededir. Gurbetteki mirasçıların ölümü ve borçları geç öğrenmesi bu süre bakımından ayrıca değerlendirilir.
Sağlığında Yapılan Devirler
Babanın sağlığında arazisini çocuklarından birine satış gibi göstererek devretmesi, Şarkışla'da sık karşılaşılan bir durumdur. Diğer mirasçıları mirastan yoksun bırakma amacıyla yapılan bu işlemlere karşı muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve tescil davası açılabilir. Bu dava asliye hukuk mahkemesinde görülür; Şarkışla Adliyesi'nde asliye hukuk mahkemesi bulunmaktadır. Bedelin ödenip ödenmediği, taşınmazın değeri ve aile içi ilişkiler önemli delillerdir.
Ortak Tarlayı Kim Kullanacak?
Şarkışla'da miras kalan tarlayı çoğu zaman köyde kalan tek bir mirasçı işler; diğerleri ya şehirde ya yurt dışındadır. Bu kullanım yıllarca sessizce sürer, ta ki şehirdeki mirasçılardan biri payının karşılığını isteyene kadar. Paydaşlardan birinin ortak taşınmazı diğerlerinin rızası dışında tek başına kullanması, ecrimisil talebine konu olabilir. Tarımsal destek ödemeleri bakımından da hisseli arazinin kim tarafından ve hangi muvafakatle kayıt sistemine işlendiği önemlidir. Mirasçılar arasında yazılı bir kullanım ya da paylaşım sözleşmesi yapılması, bu tartışmaları en baştan önler. Veraset ve intikal vergisi beyannamesinin süresinde verilmesi de unutulmaması gereken bir yükümlülüktür.
Şarkışla'dan Gelen Sorular
Almanya'dayım, Şarkışla'daki tarlamızla ilgili davaya nasıl katılırım?
Türk konsolosluğunda düzenleyeceğiniz vekaletnameyle, dava ve tapu işlemlerinizi Şarkışla'da avukatınız aracılığıyla yürütebilirsiniz. Vekaletnamede davanın ve tapu işlemlerinin türünün açıkça belirtilmesi, sonradan yeni bir vekaletname gerekmesini önler.
Şarkışla'daki bir miras meselesini ilk görüşmede tapu kayıtları ve aile ağacıyla birlikte, sakin bir şekilde değerlendirebiliriz.